نقش اسید آمینه در گیاهان

1- سنتز پروتئین

تمامی عملکردهای گیاه تحت کنترل پروتئین ها یا آنزیم ها می باشد. این پروتئین ها از 20 نوع اسید آمینه سنتز شده اند. اسیدهای آمینه بلوک های تشکیل دهنده پروتئین ها هستند. استفاده از اسید آمینه در کشاورزی سبب تولید سریع پروتئین ها، افزایش مقاومت و ایمنی گیاه، ذخیره شدن انرژی در گیاه و افزایش کمی و کیفی تولید خواهد شد.

2- مقاومت در برابر تنش ها

تنش های محیطی نظیر دمای بالا، کم آبی، شوری، سرمای شدید، رطوبت کم، یخ زدگی، حمله آفات و …اثر منفی در متابولیسم گیاه داشته و سبب کاهش کیفی و کمی محصول می گردد. استفاده از اسیدهای آمینه قبل از تنش، در حین تنش یا بعد از آن سبب مقابله با تنش در گیاهان می گردد. برای نمونه اسیدهای آمینه پرولین و هیدروکسی پرولین سبب تقویت دیواره سلولی و ایجاد توازن آب در گیاه، موجب کاهش خسارات ناشی از شرایط نامساعد مثل شوری، خشکی و بخصوص سرما و یخ زدگی می گردد.

3- فتوسنتز و تولید انرژی

تولید گیاه به طور مستقیم به فتوسنتز مرتبط می شود. کاهش فتوسنتز به هر دلیل سبب کاهش سوخت و ساز کربوهیدرات ها و اختلال در رشد گیاه می گردد. دو اسید آمینه گلایسین و گلوتامیک اسید به طور مستقیم در ساخت کلروفیل گیاه نقش اصلی دارند. بنابراین تغذیه مناسب گیاه با اسیدهای آمینه سبب سبزتر شدن آن می گردد. همچنین اسکلت کربنی تمامی اسیدهای آمینه می تواند در صورت لزوم شکسته شده و در تولید انرژی نقش داشته باشد. استفاده از محلول تغذیه ای اسید آمینه به صورت مه پاش سبب رشد سریعتر گیاه نسبت به سایر کودهای آلی و معدنی می گردد. این رشد همراه با افزایش محتوای پروتئینی و افزایش مقاومت گیاه و همچنین بهبود کمی و کیفی محصول می گردد.

4-تأثیر بر روزنه های هوایی

روزنه های برگ محل ورود و خروج گازهای محیط اطراف، کنترل آب و جذب بعضی از مواد غذایی می باشد. کنترل روزنه هم توسط عوامل بیرونی (مثل نور، رطوبت، دما و شوری) و درونی (غلظت اسیدهای آمینه و آبسیزیک اسید) انجام می شود. در شرایطی که تعادل متابولیسمی (سوخت و ساز) به دلایل مختلف اعم از تنش های محیطی (زیستی و غیر زیستی) به هم بخورد سرعت کاتابولیسم بیشتر از آنابولیسم می شود. به عبارتی سوخت بیشتر از ساز می شود.

باز و بسته شدن روزنه ها در شرایط نامساعد موجب کاهش شدید فتوسنتز و تعرق گیاه می شود. بدین ترتیب جذب عناصر غذایی کم و سوخت و ساز گیاه افزایش و رشد گیاه کاهش می یابد. بکارگیری اسیدهای آمینه مانند گلوتامیک اسید با تأثیر بر سلول های نگهبان روزنه از انسداد روزنه ها جلوگیری می کند.

5- عامل کلاته کننده

گیاهان به دلایل مختلف از جمله ساختار مولکولی ترکیبات، وضعیت نامناسب آب و خاک، دما و رطوبت در جذب عناصر و ترکیبات دچار مشکل می شوند. از این رو اسید آمینه ها با خاصیت کلاته کنندگی مناسب ضمن قابل جذب نمودن عناصر و ترکیبات، توان جذب برگی آنها را بالا می برند. دو اسید آمینه گلایسین و گلوتامیک اسید سبب کلاته کردن عناصر میکرو می شوند. به عبارت ساده تر این دو اسید آمینه به عناصر غذایی مثل آهن، مس، منیزیم، روی و … متصل شده و آنها را از تخریب یا اکسید شدن حفظ کرده و همچنین سبب جذب و انتقال سریعتر و بهتر این عناصر از غشاء سلول می شوند. در واقع استعمال اسید آمینه از طریق برگ به جذب بهتر عناصر میکرو می انجامد. در صورتی که اسیدهای آمینه با مکمل غذایی به گیاه داده شود اثرات هم افزایی سبب جذب بهتر عناصر و رشد سریع تر و مقاومت بیشتر نسبت به تنش های محیطی می شود. بنابراین توصیه می شود در محلول پاشی های میکرو و ماکرو برای جذب بهتر از اسید آمینه استفاده شود. اسید آمینه ها با امکان ترکیب با عناصر سنگین، میزان سمیت این عناصر را در گیاه و خاک پایین می آورند.

6- هورمون های گیاهی

بعضی از اسیدهای آمینه، پیش ساز تولید بعضی از هورمون ها می باشند، هورمون ها در رشد و تولید مثل به صورت مستقیم تاثیر گذارند. متیونین که یک اسید آمینه کلیدی در چرخه تولید اتیلن و تنظیم آن است عامل بیوسنتز دو ترکیب پلی آمینی اسپرمین و اسپرمیدین است. این دو ترکیب پلی آمینی طبیعی و شبه هورمونی سبب مقاومت گیاه به طیف گسترده ای از تنش های محیطی می گردند. اسید آمینه تریپتوفان سبب سنتز هورمون اکسین شده که هورمون اصلی رشد و نمو است. تریپتوفان تنها در هیدرولیز آنزیمی از پروتئین باقی می ماند و تجزیه پروتئین ها با اسید یا باز سبب تخریب این اسید آمینه می گردد. اسید آمینه آرژنین هم سبب تولید هورمون های مرتبط به گل و میوه می گردد. یکی از این هورمون ها پلی آمین ها هستند که نقش محافظتی و تقویتی برای گیاه دارند.

7- گرده افشانی و تولید میوه

اسید آمینه پرولین به گرده گل در باروری گیاه کمک می کند. اسیدهای آمینه لایزین، متیونین، گلوتامیک اسید هم از اسیدهای آمینه ضروری برای گرده افشانی هستند. این اسیدهای آمینه جوانه زنی گرده و همچنین رشد دانه گرده را بیشتر می کنند که این قضیه در باروری محصولات زراعی و بخصوص باغی اهمیت زیادی دارد.

اسید آمینه ها در بهبود گرده افشانی، تعداد دانه گرده، افزایش طول لوله گرده، افزایش کیفیت میوه و افزایش سرعت رسیدگی میوه بسیار موثر می باشد. اسید آمینه پرولین به باروری دانه گرده کمک می کند و از سوی دیگر متیونین –گلوتامیک اسید و لیسین از طریق فعال سازی هورمون های مؤثر در تشکیل گل و میوه با افزایش جوانه زنی دانه گرده و افزایش طول لوله گرده موجب بهبود گرده افشانی می شوند.

8- تنظیم فلور میکروبی خاک

  گیاهان بسیاری از مواد مورد نیاز باکتری ها و قارچ ها را تامین می کنند. برای نمونه، متیونین یک اسید آمینه است که پیش ساز عوامل رشد دیواره میکروب های خاکزی است. تعادل و تنظیم فلور میکروب خاک از عوامل در دسترس قرار گرفتن ترکیبات معدنی خاک در اطراف ریشه است. میکروب های خاک هم به گیاه در جذب عناصر غذایی و محافظت از عوامل بیماری زا کمک می کنند. حفظ تعادل میکروفلورای خاک باعث بهبود ساختمان و حاصلخیزی خاک اطراف ریشه می شود. متیونین ساخت فاکتورهای رشدی را برعهده دارد که باعث استحکام دیواره سلولی میکروفلورای خاک می شود.

9- افزایش نیتروژن ارگانیک

مواد ارگانیک مانند اسید آمینه ها حاوی نیتروژن ارگانیک هستند، نیتروژن ارگانیک می تواند رشد سلول ها را به صورت طبیعی و با ضخامت دیواره مناسب کنترل کند که سبب افزایش مقاومت گیاه نسبت به آفات و بیماری ها می شود. همچنین نیتروژن ارگانیک ماندگاری بیشتری در خاک دارد و کمتر در معرض آبشویی قرار می گیرد.

10- افزایش جذب عناصر ریز مغذی

اسیدهای آمینه (گلوتامیک اسید و گلیسین) دارای ویژگی کلات کنندگی عناصر ریز مغذی بوده و جذب عناصر ریز مغذی را برای گیاهان آسان تر می کنند.

11تقویت سیستم ایمنی گیاه

اسیدهای آمینه با افزایش تولید بافت های خشبی گیاهان و ترمیم بافت های آسیب دیده و تقویت دیواره سلولی باعث افزایش مقاومت در مقابل آفات و بیماری ها می گردد. اسیدهای آمینه پرولین و هیدروکسی پرولین با تقویت دیواره سلولی، گیاه را در برابر شرایط نامناسب محیطی مقاوم نموده و همچنین باعث تعادل هیدروژنی در گیاه می شود.

12- افزایش سرعت رسیدگی محصول

اسیدهای آمینه متیونین و تریپتوفان از طریق تحت تأثیر قرار دادن تولید هورمونی گیاهی باعث افزایش سرعت رسیدگی محصول می شود. اسید آمینه متیونین پیش ساز ساخت اتیلن و تریپتوفان پیش ساز ساخت هورمون اکسین است که اکسین باعث طویل شدن سلول ها – تسریع گلدهی و اتیلن باعث رسیدن کامل و توسعه رنگ میوه روی درخت و افزایش بازار پسندی و افزایش مقاومت محصولات انباری می شود.

13- تسریع در تشکیل اندام های هوایی

اسیدهای آمینه گلیسین –گلوتامیک اسید – آسپارتیک اسید موجب تسریع در تشکیل و رشد ساقه، ارتقا جوانه زنی، بهبود سیستم ریشه ای گیاه می شوند.

نوشتهٔ پیشین
اهمیت استفاده از کود شیمیایی
نوشتهٔ بعدی
اسیدآمینه چیست؟

با ما درتماس باشید

744 0100 0917

اگر در ارتباط با کودهای شیمیایی نیاز به مشاوره داشتید میتوانید شماره همراه خود رار وارد کنید تا مشاورین ما با شما تماس بگیرند.

این فیلد را پر کنید
مطالب مفید
error: Content is protected !!